Higiduraren konposizioa: tiro parabolikoa

Helburua

· Magnitude zinematikoak tiro parabolikoan nolako portaera duten aztertzen jakin, tiro paraboliko hori higidura konposatua dela kontutan harturik.

Aurretik jakin beharreko kontzeptuak

· Posizio-bektorea, abiadura, abiaduraren osagaiak, azelerazioa
· Higidura zuzen uniformea
· Higidura zuzen eta uniformeki azeleratua

Erabiliko den baliabidea eta erabilpena

· Walter Fendt-en applet bat erabiliko da; "Projectile Motion" hain zuzen

· Applet-a martxan jartzeko, Walter Fendt-en applet-en karpetara joan eta aurkibidea ireki (Walter Fendt/ P11e0105/ phe/ phe.htm)
· Aurkibide horretan "Projectile motion" applet-a aukeratu

Informazioa eta aktibitateak

1. AKTIBITATEA

Tiro parabolikoa prestatu ondoko irudian agertzen diren balio eta aukerekin.

Hasierako abiadura (bere modulua) 10 m/s da, baino:

· zenbat da abiaduraren "x" osagaia? zein funtzio trigonometriko erabili behar da osagai hori kalkulatzeko?

· zenbat da abiaduraren "y" osagaia? zein funtzio trigonometriko erabili behar da osagai hori kalkulatzeko?

2. AKTIBITATEA

Tiro parabolikoa martxan jarri.

· zer gertatzen da abiaduraren "x" osagaiarekin higiduran zehar?

· zein higidura-mota du higikariak "x" ardatzean?

· zer gertatzen da abiaduraren "y" osagaiarekin higiduran zehar?

· zein higidura-mota du higikariak "y" ardatzean?

· nolakoa da abiadura trajektoriaren puntu altuenean?

3. AKTIBITATEA

Hasierako abiadura mantenduz, hasierako angelua aldatzen joan eta ikusi nola aldatzen den trajektoria

INFORMAZIOA: tiro parabolikoaren posizio-bektorea

"x" ardatzean higidura zuzen eta uniformea denez eta "y" ardatzean higidura zuzen eta uniformeki azeleratua (jauzi librea), higiduraren posizio-bektorea hau da: