Helburua

· Higiduraren grafikoak emanik, (x-t, v-t, a-t) higidura interpretatu eta higidura hori sortu programaren bidez.

Aurretik jakin beharreko kontzeptuak

· Posizioa, desplazamendua, abiadura, azelerazioa
· Interpretazio grafikoak

Baliabideak eta bere erabilpena

· "Motion With Constant Acceleration" (Walter Fendt) Java applet-a erabiliko da.

Programa martxan jartzeko, urrats hauek jarraitu:

· Software karpetatik abiatuz, aukera hauek hartu: Fisika/ Walter Fendt/ P11e0105/ phe
· "phe" karpeta horretan, "phe.htm" fitxategia martxan jarri, klik bitan eginez.

Hona hemen programaren erabilpenaren informazioa:

· Java applet honek azelerazio konstantez higitzen den kotxe bat simulatzen du. Eskuineko kontrolak, hasierako posizioa, hasierako abiadura eta azelerazioa aldatzen uzten du (Intro tekla sakatuz). "Slow motion" higidura motelago adierazten du.
· Hiru erloju digitalak daude, kotxea pasatzean geratzen direnak. Posizioaren barrerak arrastatuz aldatzen dira.
· Grafiko hauek adierazten dira:
o x-t grafikoa
o v-t grafikoa
o a-t grafikoa


Informazioa eta aktibitateak

1. AKTIBITATEA: v-t grafikoa lantzen

v-t grafiko honetan, bi puntu adierazgarri hauek daude:

a) t=0 s, v=10 m/s

b) t=10 s, v=0 m/s

Galdera hauek erantzun:

· Zein da kotxearen hasierako abiadura?

· Zein da bere azelerazioa?

· Pentsatutako balioak sartu eta simulazioa lortu. Grafiko berdina lortzen al da?

2. AKTIBITATEA: grafikoa eraikiz

Grafiko hauetan hasierako balioak (t=0 denean) soilik adierazten dira:

a) hasierako abiadura=5 m/s

b) azelerazioa 1 m/s2

· Azelerazioa konstantea dela jakinik, bi grafikoak osatu.

3. AKTIBITATEA: x-t grafikoaren interpretazioa

Hona hemen higidura baten x-t grafikoa.

· Zein da hasierako posizioa?

· Zein da abiadura?

· Zenbatekoa da azelerazioa?

· Balio horiek simulazioan sartu eta higiduraren grafiko hori lortu.

4. AKTIBITATEA: x-t eta v-t grafikoak interpretatuz

Hona hemen higidura baten x-t eta v-t grafikoak.

x-t grafikoaren puntu adierazgarrienak hauek dira:

a) t=0, x=0

b) t=5, x=0

v-t grafikoaren puntu adierazgarrienak hauek dira:

a) t=0, v=-5

b) t=2,5 v=0

· Noruntza doa kotxea hasieran?

· Nolakoa da azelerazioa?

· Balioak sartuz, saiatu grafiko horiek dituen higidura lortzen.